محاسبه وزن مقاطع فولادی یکی از مهمترین مراحل در برآورد هزینه، طراحی سازه و خرید آهنآلات است. دانستن وزن دقیق پروفیل، ورق، میلگرد، نبشی و ناودانی باعث میشود از اضافههزینه، خطای محاسباتی و مشکلات اجرایی جلوگیری شود. در این مقاله بهصورت کامل، کاربرد نحوه محاسبه وزن هر یک از این مقاطع را بررسی میکنیم.
⸻
چرا محاسبه وزن مقاطع فولادی اهمیت دارد؟
وزن مقاطع فلزی مستقیماً بر موارد زیر تأثیر میگذارد:
• محاسبه قیمت نهایی خرید آهنآلات
• برآورد هزینه حملونقل
• طراحی سازه و محاسبات بار مرده
• کنترل کیفیت و تطابق با استاندارد کارخانه
به همین دلیل، مهندسان، پیمانکاران و خریداران صنعتی باید با فرمولهای دقیق محاسبه وزن آشنا باشند.
⸻
فرمول پایه محاسبه وزن آهنآلات
فرمول عمومی محاسبه وزن مقاطع فولادی به شکل زیر است:
وزن (کیلوگرم) = حجم × چگالی
چگالی فولاد معمولاً برابر است با:
۷٫۸۵ گرم بر سانتیمتر مکعب
یا
۷۸۵۰ کیلوگرم بر متر مکعب
با دانستن ابعاد هر مقطع میتوان حجم آن را محاسبه و در چگالی ضرب کرد.
⸻
نحوه محاسبه وزن ورق فولادی
ورق فولادی یکی از پرکاربردترین محصولات فلزی در صنایع مختلف است.
فرمول محاسبه وزن ورق:
وزن ورق = طول × عرض × ضخامت × ۷٫۸۵
توجه: تمام ابعاد باید بر حسب متر و ضخامت بر حسب میلیمتر وارد شود.
مثال:
وزن یک ورق فولادی به ابعاد ۲×۱ متر و ضخامت ۲ میلیمتر:
۲ × ۱ × ۲ × ۷٫۸۵ = ۳۱٫۴ کیلوگرم
⸻
نحوه محاسبه وزن میلگرد
میلگرد بهصورت شاخهای یا کیلویی خرید و فروش میشود و وزن آن اهمیت بالایی دارد.
فرمول محاسبه وزن میلگرد:
وزن میلگرد = (قطر² × طول × ۰٫۰۰۶۱۷)
• قطر بر حسب میلیمتر
• طول بر حسب متر
مثال:
وزن میلگرد ۱۶ با طول ۱۲ متر:
(۱۶ × ۱۶) × ۱۲ × ۰٫۰۰۶۱۷ ≈ ۱۸٫۹ کیلوگرم
⸻
نحوه محاسبه وزن پروفیل (قوطی و مستطیلی)
پروفیلها در سازههای فلزی، درب و پنجره و صنایع مختلف استفاده میشوند.
فرمول محاسبه وزن پروفیل:
وزن = (محیط مقطع × ضخامت × طول) × ۷٫۸۵
مثال:
پروفیل ۴۰×۴۰ با ضخامت ۲ میلیمتر و طول ۶ متر:
محیط = ۴۰+۴۰+۴۰+۴۰ = ۱۶۰ میلیمتر
وزن ≈ ۱۴٫۸ کیلوگرم
⸻
نحوه محاسبه وزن نبشی
نبشیها بهصورت بال مساوی و نامساوی تولید میشوند.
فرمول تقریبی وزن نبشی:
وزن = (۲ × طول بال × ضخامت − ضخامت²) × طول × ۷٫۸۵
مثال:
نبشی ۵۰×۵۰ با ضخامت ۵ میلیمتر و طول ۶ متر:
وزن تقریبی ≈ ۲۲ کیلوگرم
⸻
نحوه محاسبه وزن ناودانی
ناودانیها در سازههای صنعتی و ساختمانی کاربرد گسترده دارند.
روش محاسبه وزن ناودانی:
برای ناودانیها معمولاً از جدول اشتال استفاده میشود، اما میتوان وزن تقریبی را با محاسبه سطح مقطع انجام داد.
مثال:
ناودانی ۱۰ سبک:
وزن هر متر ≈ ۸٫۵ کیلوگرم
⸻
تفاوت وزن تئوریک و وزن واقعی
• وزن تئوریک: وزن محاسبهشده بر اساس فرمول
• وزن واقعی: وزن باسکولشده کارخانه
اختلاف جزئی بین این دو طبیعی است و به تلرانس تولید بستگی دارد.
⸻
استفاده از جدول اشتال در محاسبه وزن
جدول اشتال مرجع استاندارد وزن مقاطع فولادی است و در پروژههای مهندسی کاربرد فراوان دارد. توصیه میشود برای دقت بالا، وزن نهایی با جدول اشتال تطبیق داده شود.
⸻
جمعبندی
محاسبه صحیح وزن پروفیل، ورق، میلگرد، نبشی و ناودانی نقش مهمی در کنترل هزینه و موفقیت پروژههای صنعتی دارد. با استفاده از فرمولهای ارائهشده در این مقاله میتوانید قبل از خرید یا اجرا، وزن دقیق مقاطع فولادی را محاسبه و تصمیمگیری بهتری داشته باشید.
در صورت نیاز به مشاوره فنی، استعلام قیمت یا تأمین انواع مقاطع فولادی، همکاری با یک شرکت معتبر صنعتی بهترین انتخاب خواهد بود
